Vernauwing van de slokdarm (stenose)

Na de operatie voor een slokdarmafsluiting wordt een nieuwe verbinding gemaakt tussen de twee delen van de slokdarm. Deze verbinding geneest door littekenvorming. Bij sommige kinderen ontstaat hierdoor een vernauwing van de slokdarm. De medische naam hiervoor is: oesofagusstenose of anastomosenstenose. Een vernauwing betekent dat voedsel en drinken minder gemakkelijk door de slokdarm kunnen gaan.

Waarom ontstaat een vernauwing?
Genezing met littekenweefsel
Iedere wond geneest met littekenweefsel. Bij de verbinding van de slokdarm kan dit littekenweefsel soms te veel samentrekken. Hierdoor wordt de doorgang nauwer. Factoren die kunnen meespelen:

de manier waarop de verbinding geneest
spanning op de verbinding
lekkage na de operatie
reflux
individuele verschillen in wondgenezing

Niet ieder kind krijgt een vernauwing.

Wanneer ontstaat een vernauwing?
Een stenose ontstaat vaak in de eerste maanden na de operatie. Maar klachten kunnen ook later ontstaan. Daarom blijft het belangrijk om veranderingen in eten en drinken serieus te nemen.

Welke klachten kunnen wijzen op een vernauwing?
Klachten verschillen per kind. Mogelijke signalen:

moeite met slikken
langer doen over voeding
voedsel dat blijft hangen
hoesten tijdens eten
minder willen eten
teruggeven van voeding
angst voor eten
onvoldoende groeien

Bij oudere kinderen en volwassenen:

het gevoel dat eten blijft steken;
veel drinken nodig hebben bij maaltijden;
bepaalde voedingsmiddelen vermijden.

Hoe wordt een vernauwing onderzocht?
Wanneer een arts een stenose vermoedt, kan onderzoek worden gedaan. Mogelijke onderzoeken:

Contrastonderzoek (slikfoto)
Het kind drinkt een vloeistof met contrastmiddel. Met röntgenbeelden wordt gekeken hoe de vloeistof door de slokdarm stroomt. Hiermee kan een vernauwing zichtbaar worden.

Endoscopie
Een arts bekijkt de binnenkant van de slokdarm met een flexibele camera. Dit onderzoek kan ook helpen om andere oorzaken van klachten uit te sluiten.

Behandeling van een vernauwing
Oprekken van de slokdarm (dilatatie)
De meest gebruikte behandeling is: dilatatie. Hierbij wordt de vernauwde plek voorzichtig wijder gemaakt. Dit gebeurt met speciale instrumenten of ballonnetjes.

Meerdere behandelingen kunnen nodig zijn
Een vernauwing kan soms na behandeling opnieuw ontstaan. Daarom zijn soms meerdere dilataties nodig. Het doel is:

veilig eten en drinken
klachten verminderen
een goede kwaliteit van leven

Hoe verloopt een dilatatie?
Een dilatatie gebeurt meestal onder verdoving. De arts:

brengt een instrument via de mond in
bereikt de vernauwing
maakt de doorgang voorzichtig wijder

Na afloop wordt gekeken hoe het kind reageert.

Is een dilatatie pijnlijk?
Tijdens de behandeling voelt het kind hier meestal niets van door de verdoving. Na afloop kan soms sprake zijn van:

een gevoelig gevoel in de keel
tijdelijk ongemak

Voeding bij een vernauwing
Wanneer een kind klachten heeft, kan voeding tijdelijk aangepast worden. Bijvoorbeeld:

kleinere happen
rustig eten
goed kauwen
voldoende drinken
aangepaste structuur

Een logopedist of diëtist kan hierbij ondersteunen.

De relatie tussen reflux en vernauwing
Reflux kan invloed hebben op de slokdarm. Bij kinderen met oesofagusatresie wordt daarom vaak ook gekeken naar:

de aanwezigheid van reflux
behandeling van maagzuur
bescherming van de slokdarm

Een goede refluxbehandeling kan onderdeel zijn van de totale aanpak.

Oudere kinderen en volwassenen
Ook op latere leeftijd kunnen vernauwingen voorkomen. Let op veranderingen zoals:

anders gaan eten
langzaam ete
vermijden van bepaalde voedingsmiddelen
vaker voedsel dat blijft steken

Nieuwe klachten zijn altijd reden om ze te bespreken.

Omgaan met voedsel dat vastloopt
Een voedselpassageprobleem kan spannend zijn. Wat helpt:

rustig blijven
niet forceren
medische instructies volgen
weten wanneer hulp nodig is.

Bespreek met het behandelteam wat in jullie situatie verstandig is.

Veelgestelde vragen
Krijgt ieder kind met oesofagusatresie een vernauwing?
Nee. Sommige kinderen krijgen nooit een stenose.

Kan een vernauwing terugkomen?
Ja, bij sommige kinderen komt een vernauwing opnieuw terug en zijn meerdere behandelingen nodig.

Kan mijn kind normaal blijven eten?
Veel kinderen kunnen uiteindelijk goed eten. Soms is extra begeleiding nodig.

Is een vernauwing gevaarlijk?
Een vernauwing kan klachten geven en moet goed gevolgd worden, maar is meestal goed behandelbaar.

Gerelateerde pagina’s
De operatie
Voeding en slikproblemen
Reflux
Late gevolgen
Volwassenen met oesofagusatresie
Suggesties voor website-elementen
Afbeeldingen
Aanbevolen:
Interactieve afbeelding:
Normale slokdarm → verbinding na operatie → vernauwing → behandeling met ballon/dilatatie
Downloads
Klachten herkennen bij vernauwing
Wanneer contact opnemen?
Voedingstips bij slikproblemen